dr hab. Adam Skibi\u0144ski, prof. US<\/p>\n
Recenzja wydawnicza ksi\u0105\u017cki \u201eM\u0105dro\u015b\u0107 Metafory\u201d Konrada Juszczyka\u00a0<\/b><\/p>\n
——————-<\/p>\n
Konrad Juszczyk napisa\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy \u015bwiaty my\u015bli j\u0119zyka metafory i dzia\u0142ania gramatyki kognitywnej i praktyki coachingu. Ksi\u0105\u017cka ta prezentuje odwa\u017cn\u0105 pr\u00f3b\u0119 empirycznego zbadania koncepcyjnego zaplecza dla jego interesuj\u0105cej lingwistycznej odmiany, tak zwanego clean coachingu<\/i>, kt\u00f3rego centraln\u0105 ide\u0105 jest wydobywanie metafor klienta. Wydobywanie metafory odbywa si\u0119 w tej formie coachingu poprzez zadawanie ustrukturyzowanych pyta\u0144 i analizie pragmalingwistycznej tej praktyki po\u015bwi\u0119cona jest strona badawcza pracy.<\/p>\n
W stosunkowo szczup\u0142ej obj\u0119to\u015bci tekstu autorowi uda\u0142o si\u0119 zawrze\u0107 jednocze\u015bnie kilka ksi\u0105\u017cek. Z jednej strony, jest to sumienny raport badawczy, wynik systematycznej analizy autentycznych wypowiedzi uczestnik\u00f3w interakcji prowadzonych w konwencji clean coachingu<\/i>. Precyzja metodologiczna i \u015bci\u015ble badawcze podej\u015bcie do rozpoznawania i interpretacji metafor werbalnych wspieraj\u0105 inn\u0105 jeszcze funkcje tej ksi\u0105\u017cki, a\u00a0mianowicie przewodnika samo\u015bwiadomo\u015bci zawodowej dla coacha, i to nie tylko pracuj\u0105cego w tej konwencji. Autor podj\u0105\u0142 si\u0119 \u017cmudnej pr\u00f3by systematycznej pragmalingwistycznej analizy praktyki j\u0119zykowej, jakim jest zadawanie pyta\u0144 w clean coachingu<\/i>, prowadz\u0105cym do wydobywania metafory klienta. Osiowe zagadnienie tej ksi\u0105\u017cki, tytu\u0142owa \u201em\u0105dro\u015b\u0107 metafory\u201d, podana to jest rygorom naukowej pr\u00f3by z za\u0142o\u017ceniem, \u017ce proces wiwisekcji struktur j\u0119zykowych ujawni mechanizm, przy pomocy kt\u00f3rego m\u0105dro\u015b\u0107 ta mo\u017ce si\u0119 realizowa\u0107 w praktyce. Dlatego ksi\u0105\u017cka ta jest te\u017c cichym, bo nienazwanym chyba nigdzie wprost, ale obecnym w r\u00f3\u017cnych jej cz\u0119\u015bciach, ho\u0142dem z\u0142o\u017conym m\u0105dro\u015bci, ale i sile metafory. Osadzenie poj\u0119ciowe metafory jako procesu umys\u0142owego i u\u017cycia metafory jako elementu ludzkiego do\u015bwiadczenia zosta\u0142o w ksi\u0105\u017cce wyja\u015bnione precyzyjnie i znakomicie udokumentowane w obszernej literaturze kognitywistycznej. Zapleczem poj\u0119ciowym bada\u0144 jest fundamentalna dla rozwoju gramatyki kognitywnej teoria metafory konceptualnej i jej roli w procesach poznawczych, przez ponad cztery ostatnie dekady rozwijanej przez lingwist\u0119 George\u2019a Lakoffa we wsp\u00f3\u0142pracy z filozofem Markiem Johnsonem.<\/p>\n
Praca stanowi doskona\u0142y przyk\u0142ad, jak w dzia\u0142aniu i jak w praktyce badawczej mo\u017ce wygl\u0105da\u0107 wykorzystanie modelu komunikacyjnego gramatyki kognitywnej. Zapo\u015bredniczenie ludzkiego poprzez metafor\u0119 i interakcyjne wykorzystanie j\u0119zyka jako formy kierowania uwag\u0105 znajduje swoj\u0105 pragmatyczn\u0105 realizacj\u0119 w tej formie coachingu jako praktyki spo\u0142ecznej, co zosta\u0142o nie tylko zilustrowane, ale uzasadnione empirycznie. Autor pozostaje wierny na poziomie tre\u015bci i na poziomie struktury trafnie dobranemu tytu\u0142owi. Struktura ksi\u0105\u017cki, ta ukryta struktura, odzwierciadla r\u00f3wnie\u017c metafor\u0119 w\u0119dr\u00f3wki ku rozumieniu tej m\u0105dro\u015bci metafory. Lektura pozwala dostrzec \u015bcie\u017ck\u0119, kt\u00f3r\u0105 przeszed\u0142 sam autor i kt\u00f3rego tropem przej\u015b\u0107 mo\u017ce te\u017c czytelnik. Jako czytelnik odkry\u0142em, \u017ce to zaskakuj\u0105co podr\u00f3\u017c, podobnie jak odkrywanie w\u0142asnych metafor w clean coachingu<\/i>, bo dopiero kiedy przejdziemy przez ca\u0142\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 mo\u017cemy odkry\u0107 to, czemu ona w\u0142a\u015bciwie s\u0142u\u017cy\u0142a. Ale w\u0142a\u015bnie dlatego ka\u017cdy tak\u0105 podr\u00f3\u017c mo\u017ce (powinien?) odby\u0107 sam, a ksi\u0105\u017cka ta mo\u017ce pom\u00f3c w zrozumieniu, dlaczego taka podr\u00f3\u017c jest potrzebna, aby odkry\u0107 m\u0105dro\u015b\u0107 swoich w\u0142asnych metafor. I taka te\u017c by\u0142a, jak przypuszczam, motywacja autora w wyborze tematu i pracy badawczej.<\/p>\n
Lektura tej ksi\u0105\u017cki otwiera szereg skojarze\u0144 odnosz\u0105cych si\u0119 do roli i si\u0142y metafory, nie tylko w naszym poznaniu i nie tylko w strukturach j\u0119zykowych, ale w naszym \u017cyciu codziennym. Gregory Bateson napisa\u0142 kiedy\u015b, \u017ce ka\u017cdy z nas jest swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 centraln\u0105 metafor\u0105 i donios\u0142o\u015b\u0107 tej my\u015bli zawarta jest mi\u0119dzy wierszami tej ksi\u0105\u017cki. M\u00f3wi nam ona, \u017ce rozwi\u0105zania swoich problem\u00f3w mo\u017cemy poszukiwa\u0107 poprzez odkrywanie tego, kim ju\u017c jeste\u015bmy, a bli\u017cej w jakiej metaforze umie\u015bcili\u015bmy samych siebie, a by\u0107 mo\u017ce jak\u0105 sami ju\u017c jeste\u015bmy metafor\u0105. Inne jeszcze skojarzenie, r\u00f3wnie silne jak my\u015bl Batesona, prowadzi do Alfreda Korzybskiego, kt\u00f3ry powiedzia\u0142 \u017ce kto rz\u0105dzi naszymi symbolami ten rz\u0105dzi nami. \u201eM\u0105dro\u015b\u0107 Metafory\u201d uczy mnie i, nadziej\u0119 mam, ka\u017cdego czytelnika, i\u017c kto rz\u0105dzi moimi metaforami ten rz\u0105dzi mn\u0105, parafrazuj\u0105c s\u0142owa Korzybskiego. Lektura tej ksi\u0105\u017cki pozostawia mnie z do\u015b\u0107 niepokoj\u0105cym, dodajmy: tw\u00f3rczo niepokoj\u0105cym pytaniem, czy to ja sam rz\u0105dz\u0119 swoimi metaforami. (Rz\u0105dzisz swoimi metaforami, czytelniku drogi?) A mo\u017ce tylko pozwalam, \u017ceby inni rz\u0105dzili moimi metaforami? Uda\u0142o si\u0119 autorowi, nie tylko w wymowie tytu\u0142u, ale te\u017c w jego konsekwencjach, osi\u0105gn\u0105\u0107 m\u0105dro\u015bci tyle, aby nawet recenzent m\u00f3g\u0142 sam zada\u0107 sobie podobne pytania. Recenzent osobi\u015bcie s\u0105dzi (wybaczycie form\u0119 trzeciej osoby), \u017ce to najwy\u017csza rekomendacja dla ksi\u0105\u017cki, ka\u017cdej ksi\u0105\u017cki, a tej zw\u0142aszcza.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
dr hab. Adam Skibi\u0144ski, prof. US Recenzja wydawnicza ksi\u0105\u017cki \u201eM\u0105dro\u015b\u0107 Metafory\u201d Konrada Juszczyka\u00a0 ——————- Konrad Juszczyk napisa\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy \u015bwiaty my\u015bli j\u0119zyka metafory i dzia\u0142ania gramatyki kognitywnej i praktyki coachingu. Ksi\u0105\u017cka ta prezentuje odwa\u017cn\u0105 pr\u00f3b\u0119 empirycznego zbadania koncepcyjnego zaplecza dla jego interesuj\u0105cej lingwistycznej odmiany, tak zwanego clean coachingu, kt\u00f3rego centraln\u0105 ide\u0105 jest wydobywanie metafor […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76"}],"collection":[{"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":77,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions\/77"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/juszczyk.home.amu.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}